W ramach powrotu do przeszłości proponuję przyjrzeć się centrum Lysek. W dużym uproszczeniu, umieszczona na mapie firmy Compass zielona kropka znajduje się w odległości nieco ponad 12km na zachód od Rybnika.
Lyski to gmina wiejska w woj. śląskim, powiat rybnicki. Ważnym zabytkiem jest tutaj kościół p. w. św. Małgorzaty Dziewicy i Męczennicy.
Wracamy do kościoła. Tutaj poczułem się niemalże tak jak u siebie na ziemi chrzanowskiej. Trochę to niezręczne, ponieważ ta okolica to moje strony rodzinne, ale dopiero teraz będąc tutaj po latach zwróciłem uwagę na to, że podmurówkę kościoła stanowią triasowe wapienie zawierające sporo muszli. Zdaniem zaprzyjaźnionego geologa mogły pochodzić z Kamienia, leżącego na wschód od Rybnika. Jest jeszcze możliwość, że pochodzą one z Chełmu, północno-zachodniej części Wyżyny Śląskiej, skoro plan budowy tego kościoła narzuciła rejencja opolska. Wrzucę teraz trochę tych kamieni, ale ostatnio nieczęsto mi się to zdarza.
Najbardziej prawdopodobny wiek formacji to poziom Pecten i Dadocrinus warstw gogolińskich dolnych. Oczywiście są tutaj kamienie bez fauny oraz z fauną.
Kolejną osobliwością są wapienie drobno-rytmiczne. W części z nich znajdziemy szczątki liliowców, czyli krynoidy.
Tutaj mamy kontakt dwu formacji. Chociaż są do siebie łudząco podobne może je dzielić nawet milion lat.
Lyski, to po niemiecku Lissek. Cóż tutaj od czasów Kazimierza Wielkiego nie było Polski, dlatego takie napisy na starych nagrobkach na przykościelnym cmentarzu są normą.
Na innym z nagrobków zwróciłem uwagę na materiał, którym jest piaskowiec.
Materiałem, z którego zrobiono jeden z nich jest marmur zwany cukrowcem. Pochodzi on z Dolnego Śląska.
Rozglądamy się teraz po okolicy. Oto trzy etapy rozbudowy Lysek ilustrowane stojącymi blisko siebie budynkami.
Oczywiście celem mojego przyjazdu tego dnia do Lysek był znajdujący się tutaj krzyż pokutny. Prawdę powiedziawszy dopiero teraz zobaczyłem go po raz pierwszy. Cóż, lepiej późno niż później.
Jak widać jest on znacznie uszkodzony w 1945 roku, przez co przypomina literę T. Został on wykonany z miejscowego karbońskiego piaskowca.
Oczywiście, przy okazji uzupełniłem znacznie swój zbiór grzybów pasożytniczych z tej okolicy. To jednak póki co pozostanie tajemnicą mojej bazy danych.